Evidence Based Medicine

Definitie Evidence Based Medicine (EBM)
De officiële definitie van EBM luidt: het expliciet, oordeelkundig en consciëntieus gebruikmaken van het beste beschikbare bewijs bij het maken van een keuze voor de behandeling van een patiënt. Dit alles gegeven de stand van de (medische) wetenschap van dat moment. 

De praktijk van EBM betekent het integreren van volgende 3 factoren bij klinische besluitvorming:


EBM in de gezondheidszorg
EBM is de laatste decennia de standaard geworden voor kwalitatief goede zorg. Beleidsmakers en zorgverzekeraars hanteren dit criterium(1) om te bepalen wat zinvolle en veilige zorg is. In (para)medische beroepen , zoals de verpleegkunde, psychotherapie en fysiotherapie wordt gewerkt vanuit dit Best Practice principe. Complementaire geneeswijzen, zoals de acupunctuur voldoen nog niet aan deze criteria.
3 generaties acupunctuuronderzoek
hebben de nodige discussies opgeleverd over het feit of acupunctuur wél of niet Evidence Based is. In verschillende landen over de wereld wordt hier anders naar gekeken. Voor de holistische en vooral praktijkgerichte geneeskunst zoals de TCM is in de tientallen jaren onderzoek geen bevredigende uitkomst voor zowel beleidsmakers als de beroepsgroep zelf gevonden. Het grootste verwijt van de kant van beleidsmakers is het placebo-verwijt: acupunctuur is niet meer dan een goed werkend placebo. Van de kant van acupuncturisten blijft er een vraagstuk om het passende design te vinden om het complexe karakter van een acupunctuur behandeling te meten. De NVA werkt voortdurend aan criteria om kwaliteit en werken volgens Best Practice te bevorderen.

Kanttekeningen bij EBM.
Het evidence based model (EBM) (geneeskunde op basis van bewijs) heeft niet alleen voorstanders in de gezondheidszorg, maar kent ook vele critici. Een goed overzicht is te lezen op wikipedia(2).

Greenhalgh T.  bespreekt in haar artikel(3)  de onbedoelde consequenties van EBM beweging. Zij pleit ervoor het kundige oordeel van de behandelaar niet te onderschatten als het gaat over besluitvorming.

Ook Prof. dr. Yvo Smulders vraagt zich af of epidemiologisch bewijs(4) altijd de norm zijn voor het bepalen van goede zorg. 

Raad Volksgezondheid & Samenleving (RVS) heeft een rapport(5) uitgebracht “Zonder context geen bewijs” waarin ze de aanname, dat bewezen zorg ook altijd goede zorg is, aan een kritisch onderzoek hebben onderworpen.
Bij navraag blijken veel acupuncturisten uit frustratie op het doorgeslagen EBM-denken een overstap gemaakt te hebben naar acupunctuur, te lezen onder 'de acupuncturist vertelt'

"Without clinical expertise practice risks become tyrannized by external evidence: For even excellent external evidence can be inapplicable to or inappropriate for an individual patient".

David L. Sackett, 

Johanna Biemans MSc,Klinisch Epidemiologe

Referenties:

(1) Zorginstituut Nederland

(2) Wikipedia

(3) T. Greenhalgh, Evidence Based Medicine: a movement in crisis?, BMJ, 13 June 2014

(4) Prof. dr. Yvo Smulder: Het evidencebeest | Nederlands Tijdschrift voor Geneeskunde (ntvg.nl)

(5) Rapport RVS “Zonder context geen bewijs”, 2017