Onderzoek laat zien dat acupunctuur een effectieve behandeling kan zijn voor mensen met kanker. Acupunctuur wordt toegepast als aanvulling op de reguliere behandeling en richt zich op het verminderen van bijwerkingen van de reguliere medische behandeling en/of op het herstel nadien.

Wetenschappelijk onderzoek
Er is veel wetenschappelijk onderzoek gedaan naar de toepassing van acupunctuur bij kankerpatiënten. Als je op de website PubMed zoekt naar wetenschappelijke studies over 'acupunctuur en kanker' en je beperkt je tot de Randomised Controled Trials (RCT), Meta-Analyses en Systematic-Reviews van de laatste 20 jaar, dan vind je ongeveer 900 artikelen.

De hoogste bewijslast is er voor CINV (Chemo Induced Nausea and Vomiting) en spier- en gewrichtspijn bij aromataseremmers. Op de andere genoemde indicaties zijn er studies met een positieve uitkomst, maar meer studies zijn nodig.

Er is hier gekozen om 3 internationale richtlijnen in onderstaande tabel uit te werken op indicatie met verwijzingen naar de artikelen, waar je zelf meer informatie kunt vinden. In Nederland is er (nog) geen richtlijn over complementaire zorg bij kanker. Richtlijnen berusten op wetenschappelijk onderzoek (Evidence-Based Medicine) aangevuld met de expertise en ervaringen van zorgprofessionals en zorggebruikers (Practice-Based Evidence).

*    CINV – Chemo Induced Nausea and Vomiting
* *     Bij Aromataseremmers.
***    CIPN - Chemotherapy Induced Peripheral Neuropathy.
++     Behandeling wordt aanbevolen.
+         Behandeling toestaan/ kan, er is een zekere mate van positief effect te verwachten, maar sterkte bewijslast niet consistent /onvoldoende voor aanraden of bv. studies van lage kwaliteit.
•        Acupunctuur wordt niet genoemd.

1. ASCO-SIO richtlijn (American Society of Clinical Oncology) - (Society Integrative Oncology) is toonaangevend op het gebied van oncologie in US.
2. Duitse richtlijn complementaire zorg bij kanker
In richtlijn nog genoemd: Ileus/Cognitieve beperking: Mag/kan (+).
3. Klinische richtlijn complementaire zorg bij vrouwen met borstkanker

Bijwerkingen en veiligheid
Een meta-analyse van 65 gerandomiseerde studies laat zien dat acupunctuur bij oncologische patiënten geen verhoogd risico op ernstige bijwerkingen geeft. In geen van de geïncludeerde studies werden ernstige acupunctuur-gerelateerde bijwerkingen gerapporteerd. Deze bevindingen ondersteunen het gebruik van acupunctuur als een veilige complementaire therapie bij kankerpatiënten. [4]

Acupunctuur heeft een goed gedocumenteerd veiligheidsprofiel, waarbij ernstige bijwerkingen zeldzaam zijn, met een incidentie van ongeveer 0,04-0,08 per 10.000 behandelingen. De meeste bijwerkingen, zoals een blauwe plek of vermoeidheid zijn mild en van voorbijgaande aard. [5]

Referenties
1. Society for Integrative Oncology, Practice Guidelines
https://integrativeonc.org/practice-guidelines/

2. S3-Leitlinie Komplementärmedizin in der Behandlung von Onkologischen PatientInnen, , Leitlinien Program, DKG-Krebsgesellschaft, Deutsche Krebshilfe, AWMF, version 2.0, 2024 https://www.leitlinienprogramm...

3. Heather Greenlee et al, clinical practice guidelines on the ecidence-based use ofintegrative therapies during and following breastcancer treatment, CA: A Cancer Jounal for Clinicians, 2017 Apr 24;67(3):194–232
https://pmc.ncbi.nlm.nih.gov/a...

4. Melanie D. Höxtermann et al, Safety of acupuncture in oncology: A systematic review and meta- analysis of randomized controlled trials, Cancer,Interdisciplinairy International Journal of the American Cancer Society, 2022 (June), Volume 128, Issue 11, pp.2041-2204 https://acsjournals.onlinelibrary.wiley.com/doi/epdf/10.1002/cncr.34165

5. Chien -Chen Huang et al, A Review of the Safety and Adverse Events and the Strategy of Potential Risk prevention, The American Journal of Chinese Medicine, 2024, Vol. 52, No.06, pp. 1555—1587.
https://www.worldscientific.co...